Van báo cháy (Alarm valve): Cấu tạo và Cơ chế hoạt động

Ngày nay, để phát hiện và ngăn chặn kịp thời những sự cố cháy, người ta thường lắp đặt một loại van báo cháy ở các hệ thống chữa cháy. Thiết bị này có chức năng báo động ngay lập tức khi sự cố cháy xảy ra nhằm hạn chế đến mức thấp nhất những thiệt hại về người và của.

Van báo cháy là gì?

Van báo cháy (Alarm valve), hay còn được gọi là van báo động, van báo động chống cháy… Đây là một thiết bị vô cùng quen thuộc và có vai trò không thể thiếu trong các hệ thống chữa cháy tại các khu sản xuất, khu dân cư, chung cư, tòa nhà cao tầng, những nơi công cộng…

Van báo cháy
Van báo cháy là một thiết bị có chức năng báo động khi xảy ra sự cố cháy nổ.

Thiết bị này thuộc nhóm van 1 chiều, tức là chỉ cho phép dòng lưu chất theo một hướng duy nhất mà không thể quay ngược lại. Chức năng này nhằm giúp bảo vệ các thiết bị khác trong hệ thống không bị hư hỏng, đồng thời ngăn chặn hiện tượng nước chảy ngược gây thất thoát lưu chất. Chúng có cơ chế hoạt động hoàn toàn tự động bằng áp lực dòng chảy nên không phụ thuộc vào bất cứ tác động ngoại lực nào, giúp tiết kiệm được nhiều tài nguyên.

Nhiệm vụ chính của loại van này là báo động khi có sự cố cháy xảy ra, ở đầu thiết bị được lắp đặt một bộ phận cảm biến. Khi có hỏa hoạn, hệ thống chữa cháy sẽ được tự động kích hoạt và phun nước để ứng phó, van nhận được áp lực dòng chảy sẽ tự động phát chuông báo động để cảnh báo đến mọi người. 

Van báo cháy thường được làm bằng nhiều loại vật liệu như inox, gang, đồng, thép… Mỗi loại sẽ có những tính chất riêng biệt khác nhau để thích nghi với từng điều kiện môi trường. Trong đó, chất liệu gang là được sử dụng nhiều nhất, loại chất liệu này có độ bền tốt và giá thành tương đối phù hợp. Bên ngoài được phủ một lớp sơn màu đỏ đặc trưng của ngành chữa cháy để có thể dễ dàng phân biệt với các loại van thông thường khác.

Vì làm việc trong lĩnh vực chữa cháy, một lĩnh vực quan trọng và chịu trách nhiệm to lớn trong việc bảo vệ tài sản và tính mạng của người sử dụng. Chính vì vậy, quy trình sản xuất loại van này phải tuân thủ nhiều tiêu chuẩn nhất định, đặc biệt là tiêu chuẩn UL/FM quan trọng của ngành chữa cháy. 

Những thiết bị chữa cháy thường được lắp đặt ở nhiều nơi, kể cả ngoài trời với tư cách là thiết bị dự phòng, chúng không được sử dụng thường xuyên và không được mọi người chú ý tới, chính vì vậy, các thiết bị này được thiết kế rất chắc chắn, không bị ăn mòn hay gỉ sét do các tác nhân thời tiết và bụi bẩn gây ra.

Có rất nhiều rủi ro nếu không sử dụng van báo cháy như:

  • Khi không có van báo động, hệ thống chữa cháy sẽ tự động kích hoạt, lượng nước phun ra rất nhiều mà không được kiểm soát và phát hiện sẽ làm hư hỏng và hao mòn thiết bị, ngoài ra còn thất thoát một lượng nước lớn.
  • Không có hệ thống báo cháy, người trong khu vực cháy sẽ không phát hiện ra sự cố và rời khỏi nơi nguy hiểm, lực lượng chữa cháy cũng không ứng biến kịp thời, đến khi đám cháy trở nên lớn hơn thì đã gây ra thiệt hại rất lớn cả về người và của. Chính vì vậy, van báo cháy rất quan trọng và ảnh hưởng trực tiếp đến sự an toàn tính mạng và bảo vệ tài sản.

Video mô phỏng cấu tạo và nguyên lý hoạt động của van báo cháy

Cấu tạo của van báo cháy

Van báo cháy có rất nhiều loại, mỗi loại sẽ có những kiểu thiết kế khác nhau. Tuy nhiên, cho dù đến từ thương hiệu nào và chất liệu ra sao thì chúng đều được cấu tạo bằng các bộ phận dưới đây:

Cấu tạo của van báo cháy.
Cấu tạo của van báo cháy.
  • Thân van: Là một bộ nằm ở bên ngoài, có chức năng là một lớp vỏ bảo vệ và cố định các thành phần bên trong van, hai đầu thân van được thiết kế với các vòng ren hoặc lắp bích để kết nối chắc chắn với các đường ống.
  • Đồng hồ đo áp suất: Đây là một bộ phận quan trọng để kiểm soát áp suất chênh lệch trong hệ thống, bởi trong quá trình hoạt động, áp lực dòng chảy có thể sinh ra lượng áp suất lớn, nếu xảy ra hiện tượng quá tải sẽ gây ra những rủi ro lớn, vì vậy, đồng hồ áp suất sẽ giúp phát hiện tình trạng này để người sử dụng sẽ có những hướng giải quyết phù hợp.
  • Chuông nước: Đây là bộ phận báo động của van, khi xảy ra sự cố cháy, áp lực dòng nước sẽ làm cho bộ phận cảm ứng bị kích hoạt và làm cho chuông nước phát ra âm thanh cảnh báo, nhờ đó mà mọi người có thể nhanh chóng phát hiện và rời khỏi khu vực nguy hiểm và lực lượng chữa cháy có mặt kịp thời để giải quyết tình hình.
  • Công tắc áp suất: Vì đây là một loại van 1 chiều, hoạt động hoàn toàn tự động bằng áp lực của lưu chất nên đôi khi người sử dụng sẽ không thể kiểm soát được tình trạng đóng, mở của van. Chính vì vậy, công tắc áp suất sẽ có chức năng báo hiệu khi có dòng chảy hay áp suất trong hệ thống bằng tín hiệu on/off, điều này sẽ giúp người sử dụng dễ dàng kiểm soát và ngăn chặn kịp thời những sự cố không mong muốn xảy ra.

Nguyên lý hoạt động của van báo cháy

Van báo cháy là một thiết bị không thể thiếu, được lắp đặt ở hầu hết các hệ thống ống cấp nước tại vị trí máy bơm. Nguyên lý hoạt động của van báo cháy cũng tương tự như các loại van 1 chiều khác, vận hành hoàn toàn tự động bằng áp lực của dòng chảy lưu chất.

Khi ở trạng thái bình thường, van sẽ đóng, bên trong thân van sẽ không có lưu chất đi qua, vì vậy áp lực hệ thống luôn trong trạng thái cân bằng.

Khi xảy ra sự cố cháy nổ, bộ phận cảm ứng nhiệt của hệ thống phòng cháy chữa cháy sẽ tự động phát hiện, sau đó máy bơm sẽ tự động được kích hoạt để bơm nước vào hệ thống. Áp lực của dòng chảy từ máy bơm sẽ làm cho van được mở ra, đồng thời rẻ theo nhiều hướng đến các bộ phận khác như đồng hồ đo áp suất, công tắc áp lực và chuông nước. 

Áp lực dòng chảy sẽ làm cho các bộ phận đó nhận biết được sự thay đổi trong hệ thống. Từ đó, công tắc áp lực sẽ hiện trạng thái ON, đồng hồ áp suất sẽ thể hiện được sự biến đổi áp suất và chuông báo sẽ bắt đầu kêu lên để cảnh báo với mọi người.

Khi mọi thứ đã đạt đến một giá trị nhất định, máy bơm sẽ ngừng lại để ngắt nước hoàn toàn, lúc này van sẽ tự động đóng lại ngăn chặn không cho dòng nước chảy ngược lại máy bơm với áp lực lớn. Khi không còn áp lực dòng chảy, chuông báo sẽ hoàn toàn ngừng kêu và áp suất hệ thống sẽ trở lại giá trị bình thường.

Thông số kỹ thuật của van báo động

Mỗi loại van báo cháy sẽ có các thông số kỹ thuật riêng, tuy nhiên, dưới đây là bảng thông số kỹ thuật chung của loại van này để khách hàng có thể hình dung ra kết cấu của sản phẩm:

Thông số kỹ thuật của van báo cháy
Thông số kỹ thuật chung của van báo cháy.
  • Kích thước: DN50 – DN200
  • Chất liệu: Gang, đồng, inox, thép
  • Lớp lót: Epoxy
  • Kiểu kết nối: Mặt bích
  • Tiêu chuẩn kết nối: DIN, ANSI, JIS, BS
  • Màu sắc: Đỏ
  • Áp lực làm việc: 1.4 – 16kgf/cm2
  • Lưu lượng: 900 – 4800 lít/phút
  • Nhiệt độ: 80 độ C
  • Tốc độ dòng chảy lưu chất: 4,5ml
  • Bảo hành: 12 tháng

Phân loại van báo cháy

Van báo động có rất nhiều loại, nhưng dựa vào một số tiêu chí như chức năng hay lắp đặt, chúng được phân thành các loại sau: 

1. Phân loại van báo động theo chức năng

Dựa theo chức năng, van báo động gồm 2 loại chính: Van báo động dạng ướt và van báo động dạng khô.

  • Van báo động dạng ướt (Wet Alarm Valve): Đây là loại van chữa cháy quen thuộc và được sử dụng rất nhiều để kiểm soát dòng chảy của nước trong hệ thống chữa cháy. Chúng thường được lắp đặt ở các đầu máy bơm và hoạt động nhờ vào áp lực của dòng chảy của lưu chất.
  • Van báo động dạng khô (Dry Alarm Valve): Van báo động dạng khô thường được sử dụng cho các khu vực có nhiệt độ thấp, thường dưới -4 độ C để ngăn chặn các sự cố thuộc về đóng băng. Chúng thường được sử dụng ở các bãi đỗ xe, các kho sưởi ấm, các khu vực trống trải trên mái nhà… Khi hoạt động, van sẽ kích hoạt để hệ thống thổi ra một lượng khí nitơ và khí nén để làm khô khu vực cần bảo vệ.
Van chữa cháy dạng nước
Van chữa cháy dạng nước là loại van báo động được ứng dụng nhiều nhất.

2. Phân loại theo kiểu lắp đặt

Dựa theo phương thức lắp đặt, van báo động được chia thành 2 loại chính là van báo động lắp kiểu dọc và van báo động lắp kiểu ngang:

  • Van báo động lắp kiểu dọc: Là loại van được lắp trong các đường ống theo chiều thẳng đứng, lưu chất sẽ lưu thông theo chiều từ trên xuống hoặc từ dưới lên. 
  • Van báo động lắp kiểu ngang: Là loại van được lắp đặt ở các đường ống theo chiều ngang, kiểu này thì lưu chất sẽ lưu thông dễ dàng và thuận tiện hơn kiểu dọc.

Ưu điểm của van báo cháy

Như đã nói, van báo cháy có vai trò rất quan trọng trong các hệ thống chữa cháy để giúp quá trình phát hiện và xử lý sự cố cháy được diễn ra nhanh chóng, thuận tiện. Đây là một thiết bị đáng tin cậy và được tin tưởng sử dụng ở hầu hết các hệ thống nhờ vào những tính năng vượt trội. Những ưu điểm của thiết bị này có thể kể đến như:

  • Có khả năng phát hiện và thông báo kịp thời các sự cháy xảy ra nhờ vào bộ phận cảm ứng.
  • Bộ phận chuông báo giúp người trong khu vực xảy ra cháy nhanh chóng rời khỏi vị trí nguy hiểm.
  • Hạn chế đến mức thấp nhất những thiệt hại về người và của.
  • Van hoạt động nhưng không làm ảnh hưởng đến các thiết bị cùng được lắp đặt trên hệ thống.
  • Có thiết kế chắc chắn, đảm bảo các tiêu chuẩn quốc tế về lĩnh vực phòng cháy chữa cháy.
  • Được phủ một lớp sơn bảo vệ bên ngoài để van không bị hư hỏng, ăn mòn hay oxy hóa do các tác nhân của môi trường.
  • Tuổi thọ sử dụng lâu dài, thời gian có thể lên đến hàng chục năm.
  • Hoạt động ổn định, hiệu quả, thường không xảy ra các sai sót trong quá trình sử dụng.
  • Van 1 chiều hoạt động hoàn toàn bằng áp lực dòng chảy, giúp tiết kiệm được nhiều năng lượng vận hành.
  • Lắp đặt nhanh chóng, dễ dàng, giá thành hợp lý, tiết kiệm được nhiều chi phí bảo dưỡng, sửa chữa.

Ứng dụng của van báo cháy

Van báo cháy được lắp đặt gần đầu máy bơm của các hệ thống phòng cháy chữa cháy, chúng được ứng dụng ở nhiều nơi như:

  • Các khu công nghiệp, khu sản xuất.
  • Khu dân cư, chung cư, tòa nhà cao tầng…
  • Những nơi công cộng, tập trung đông dân cư như trường học, rạp chiếu phim, trung tâm thương mại, bệnh viện, đường phố…
  • Các nhà kho chứa hàng, nhất là các loại máy móc, thiết bị, hàng hóa dễ cháy…
  • Ứng dụng trong các nhà máy hóa chất, phòng nghiên cứu…
  • Sử dụng trong các nhà máy thủy điện, nhiệt điện, các nhà máy năng lượng…
  • Ngành công nghiệp khai thác.
  • Các hệ thống hơi, khí nén, nồi hơi, lò hơi, nồi hấp, nồi sấy…
  • Sử dụng trong các hệ thống chữa cháy tại các hộ gia đình.
Ứng dụng của van báo cháy
Van báo cháy được lắp đặt trong các hệ thống phòng cháy chữa cháy tại nhiều khu công nghiệp, khu dân cư…

Lắp đặt van báo cháy như thế nào?

Quy trình lắp đặt van báo động vô cùng đơn giản, tuy nhiên, nếu muốn thiết bị hoạt động được ổn định và mang đến hiệu quả chính xác nhất, khi lắp đặt chúng ta cũng phải tuân thủ một số yêu cầu sau:

Trước khi lắp đặt:

  • Lựa chọn được loại van có kích thước và phương thức kết nối phù hợp với hệ thống.
  • Chuẩn bị các loại phụ kiện đi kèm như mặt bích, gioăng làm kín, bulông, tua vít… đầy đủ.
  • Ngắt kết nối hoàn toàn hệ thống và làm sạch đường ống trước khi tiến hành lắp đặt.
  • Làm sạch thân van, kiểm tra lại các bộ phận bên trong có bị lỗi hay không.

Tiến hành lắp đặt:

  • Lắp đặt van theo đúng hướng thiết bị và hệ thống.
  • Lắp đặt theo thứ tự từ van báo động, đồng hồ đo áp suất, công tắc áp suất rồi đến chuông báo. 
  • Lắp đặt buồng hãm nếu áp suất hệ thống thay đổi, còn ngược lại thì không cần.
  • Kết nối chuông báo với đường dây động cơ.
  • Tiến hành vặn siết các thiết bị, phụ kiện nối, gioăng làm kín cho đến khi chắc chắn hoàn toàn.

Sau khi lắp đặt:

  • Sau khi lắp đặt, hãy kiểm tra một lượt xem thiết bị được gắn hết đầy đủ chưa, các mối nối đã kết nối chắc chắn chưa.
  • Tiến hành xả van để kiểm tra cảnh báo có hoạt động nhạy không, âm thanh cảnh báo có đủ lớn không.
  • Quan sát xem van có xảy ra tình trạng rò rỉ, nếu có thì kiểm tra lại vị trí và sửa chữa cho đến khi không còn rò rỉ nữa.
  • Nếu đã đáp ứng hết những điều trên, thiết bị có thể được đưa vào hoạt động chính thức.

Những lưu ý khi lắp đặt và sử dụng van báo cháy

Sau khi lắp đặt, nếu muốn van có thể giữ được độ nhạy và khả năng làm việc tốt, cần phải có phương thức bảo trì và sử dụng chúng đúng cách:

  • Hãy mở kết nối để kiểm tra chúng thường xuyên, điều này sẽ giúp cho van báo động phát ra âm thanh, như vậy có thể xác định được chuông báo có còn hoạt động.
  • Vệ sinh đường ống định kỳ, kiểm tra xem đường ống hệ thống có bị tắc nghẽn gây cản trở dòng chảy của lưu chất hay không, nếu dòng nước chảy ra với áp lực lớn và không bị giảm lưu lượng thì đường ống hoàn toàn bình thường.
  • Kiểm tra các van xả, đóng có còn hoạt động tốt hay không.
  • Các thiết bị như đồng hồ đo áp suất, công tắc áp suất có hoạt động hiệu quả, đưa ra số liệu có nhanh chóng và chính xác hay không.
  • Nếu van đang đóng vẫn có nước chảy rò rỉ liên tục thì hãy thực hiện sửa chữa ngay lập tức.

Trên đây là những thông tin về cấu tạo cũng như cơ chế hoạt động của van báo cháy. Nếu bạn có nhu cầu muốn tìm hiểu kỹ về thiết bị này hoặc muốn tìm kiếm một đơn vị phân phối van công nghiệp uy tín, hãy liên hệ ngay với An Phú Thành để được tư vấn cụ thể.

An Phú Thành - cung cấp van công nghiệp uy tín
Liên hệ với An Phú Thành để được tư vấn miễn phí.

An Phú Thành là một doanh nghiệp phân phối van, thiết bị, phụ kiện công nghiệp uy tín nhất trên thị trường hiện nay với 13 năm kinh nghiệm. Với mong muốn mang đến thị trường những sản phẩm có chất lượng vượt trội với giá thành cạnh tranh, thời gian qua, chúng tôi luôn không ngừng nghiên cứu, tìm kiếm và trở thành đối tác nhập khẩu chính hãng cho nhiều thương hiệu nổi tiếng trên thế giới. Ngoài ra, chúng tôi còn là nhà phân phối van số lượng lớn cho hàng trăm đại lý và công trình lớn nhỏ trên khắp cả nước.

Với hai chí nhanh tại TP.HCM và Hà Nội, chúng tôi đã và đang đáp ứng nhu cầu sử dụng và giao hàng tận nơi nhanh chóng, tiết kiệm cho mọi khách hàng trên khắp cả nước. Ngoài ra, với chính sách bảo hành uy tín, chúng tôi muốn mang đến những trải nghiệm mua hàng tuyệt vời nhất cho khách hàng.

Với phương châm “Chất lượng tốt làm nên thương hiệu mạnh”, chúng tôi tự hào vì những gì doanh nghiệp mang đến và có những đóng tốt to lớn cho ngành van nước nhà. Cần biết thêm chi tiết về van báo cháy hoặc các loại van công  nghiệp khác, hãy liên hệ ngay với chúng tôi theo hotline, đội ngũ nhân viên của chúng tôi luôn sẵn sàng để phục vụ bạn.


Công Ty TNHH XNK Van Công Nghiệp An Phú Thành

  • Địa chỉ: Số 50/15 Tiền Lân 12, ấp Tiền Lân 1, xã Bà Điểm, huyện Hóc Môn, Tp. Hồ Chí Minh
  • Điện thoại: 02862681578 hoặc 0933289996
  • Email: ceo@anphuthanh.vn
  • Website: anphuthanh.vn
  • Fanpage: FB.com/anphuthanh2

Tham khảo thêm:

Trở thành người đầu tiên bình luận cho bài viết này!

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai.

Van bướm vi sinh: Cấu tạo, Nguyên lý hoạt động, ứng dụng

Van bướm vi sinh là một dòng van cao cấp được chế tạo bằng thép không gỉ, thường sử dụng trong các hệ thống yêu...

Bẫy hơi: Phân loại, Cấu tạo và Nguyên lý hoạt động

Bẫy hơi là một thiết bị khá quen thuộc trong các nhà máy hơi nóng, chúng có chức năng tách lượng nước ngưng dư thừa,...

Pneumatic Actuator: Cấu tạo và Nguyên lý hoạt động

Pneumatic actuator là một bộ truyền động có chức năng biến đổi áp lực của khí nén thành cơ năng nhằm điều khiển hoạt động...

Van điện từ thuỷ lực: Cấu tạo, Nguyên lý hoạt động, Ứng dụng

Van điện từ thuỷ lực là một loại van chuyên dùng trong các hệ thống thủy lực để đóng, mở hoặc thay đổi hướng dòng...

Electric Actuator: Cấu tạo, Nguyên lý hoạt động & Ứng dụng

Electric Actuator là một thiết bị rất quen thuộc, có chức năng truyền điện để điều khiển các loại máy móc, thiết bị trong các...

Các loại van công nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ được sử dụng phổ biến

Là một trong những quốc gia sản xuất thiết bị hàng đầu châu Âu, các loại van công nghiệp Thổ Nhĩ Kỳ đang xuất hiện...

Hỗ trợ trực tuyến
Hãy liên hệ với chúng tôi bằng việc lựa chọn phương thức thuận tiện cho bạn
Chat zalo Zalo Chat Chat Messenger Messenger Catalogue Catalogue